uDonald Trump uhlasele umongameli woMzantsi Afrika uCyril Ramaphosa ngoLwesithathu

Umongameli uDonald Trump uhlasele umongameli woMzantsi Afrika uCyril Ramaphosa ngoLwesithathu ngokumdlalisa ividiyo athi ubonakalisa ubungqina bokubulawa kwabantu abamhlophe, eqhubela amafama ukuba abalekele eMelika.

Ingxaki ebingalindelekanga yajika imeko yezozakuzo ehlala ihleli kwiOfisi yeOval yaba liqonga lempikiswano kaTrump yokuba abantu abamhlophe baseMzantsi Afrika bayatshutshiswa.

Njengoko amajelo eendaba ebemi ecaleni kwaye uRamaphosa ngamanye amaxesha engakwazi ukuthetha, uTrump ebeyalela abasebenzi ukuba babeke le vidiyo kwiscreen esikhulu, esithi ibonisa abantu abamnyama baseMzantsi Afrika bexoxa ngembubhiso.

“Ngamafama amhlophe, kwaye babalekela uMzantsi Afrika, kwaye yinto ebuhlungu kakhulu ukuyibona. Kodwa ndiyathemba ukuba singaba nengcaciso ngaloo nto kuba ndiyazi ukuba awuyifuni loo nto,” kusho uTrump.

URamaphosa uzame ukuthetha izihlandlo eziliqela kodwa watsho phantsi. Ngesilinye ixesha, wabacenga ukuba “bathethe ngayo ngokuzola kakhulu.”

“Safundiswa nguNelson Mandela ukuba nanini na kukho iingxaki, abantu kufuneka bahlale phantsi bathethe ngazo. Kwaye le yeyona nto singathanda ukuthetha ngayo,” utshilo.

Utyelelo lwenkokeli yoMzantsi Afrika lwabizwa ngokuba lithuba lokulungisa ubudlelwane emva kwamabango ahlabayo — nangenasihlahla —- amabango okubulawa kohlanga lukaTrump kunye nosozigidi wakhe, ugxa wakhe owazalelwa eMzantsi Afrika u-Elon Musk, naye owayekwiOfisi ye-Oval.

“Silapha ukuze silungise ubudlelwane phakathi kweMelika noMzantsi Afrika,” utshilo uRamaphosa.

Ufike eWhite House nabadlali begalufa ababini abagqwesileyo eMzantsi Afrika, u-Ernie Els kunye noRetief Goosen, kunye neyona ndoda isisityebi yelizwe uJohann Rupert, ngeenzame zokuhenda umongameli wase-US othanda igalufa.

Inkxaso yamaBhulu amathathu abalaseleyo kwigqiza likaRamaphosa kuza emva kweentsuku ezimalunga nama-50 amaBhulu athe afika eMelika ukuza kwamkela isithembiso sikaTrump “sokusabela”.

UTrump wenze esi sithembiso ngaphandle kokuba i-United States iye yanqumamisa ukufika kwabantu abafuna indawo yokukhosela besuka kwiindawo ezininzi zehlabathi njengoko ejongana nokufuduka.

Umongameli woMzantsi Afrika bekulindeleke ukuba eze nezipho, neengxelo zokuba urhulumente wakhe uza kunika uMusk isivumelwano sokusebenzisa uthungelwano lwakhe lwe-intanethi ye-Starlink kweli lizwe.

Umphathi wakwaTesla kunye no-Space X utyhole iPitoli ngemithetho “yocalucalulo elubala”, ngokubhekiselele kwimigaqo-nkqubo yokuxhotyiswa kwabantsundu emva kocalucalulo ebonwa njengomqobo ekukhutshweni kwelayisensi iStarlink.

Ulawulo lukaTrump ludlakazelise kuthotho lwemigaqo-nkqubo eMzantsi Afrika ukusukela oko umongameli waseMelika eqalise isihlandlo sesibini solawulo.

Liligxeke kakhulu ityala loMzantsi Afrika elityhola uSirayeli ngokubulawa kwabantu eGaza kwiNkundla yeHlabathi yezoBulungisa, lacutha uncedo lwamazwe angaphandle, labhengeza imirhumo engama-31 epesenti, laze lamgxotha unozakuzaku wasePitoli emva kokuba egxeke intshukumo kaTrump iMake America Great Again (MAGA).

Kodwa owona mba mkhulu kaTrump neqela lakhe ibe ngumthetho wokuthathwa komhlaba waseMzantsi Afrika otyikitywe ngoJanuwari ojolise ekulungiseni ukungalingani kwembali yolawulo lwabamhlophe abambalwa.

U-Musk, oye wakhokela i-Trump ye-radical cut-cutting Department of Government Efficiency (DOGE), wahlasela imithetho yomhlaba kwi-Forum yezoQoqosho yaseQatar ngoLwesibili.

“Kutheni kukho imithetho yobuhlanga eMzantsi Afrika?” uthe.

Ubunini bomhlaba ngumba oxambulisanayo kweli loMzantsi Afrika, uninzi lweefama ezisephantsi kwabantu abamhlophe nangona ikwipesenti ezisi-7.3 kuphela zabemi.

URamaphosa uyikhabile into yokuba lo mthetho uza kusetyenziswa ukuze kuhluthwe umhlaba wabantu abamhlophe ngokungekho mthethweni.

Amaqela alwela amalungelo amaBhulu athi amafama esiBhulu ayabulawa kukubulala okujoliswe kuwo, kodwa abasemagunyeni bathi oku akunasihlahla.

Ngokwezibalo zamapolisa, uninzi lwamaxhoba okubulawa kwabantu kweli loMzantsi Afrika ngabantwana abantsundu abasezidolophini.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *